Sayın Mehmet Ali ŞAHİN

                      ADALET BAKANI

Bilindiği üzere ülkemizde Cumhuriyetin kuruluşundan beri tütün üretimi, iç ve dış ticareti, piyasa denetimi gibi hususlar özel kanunla düzenlenmiştir. Bu amaçla yürürlüğe konulan kanunlar birkaç kez köklü değişikliğe uğramıştır. Son olarak 2002 yılında 4733 sayılı Kanun yayımlanarak 1969’dan beri yürürlükte olan 1177 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.

1177 sayılı Kanunun hükümlerine uygun olarak 1975 yılında Tekel Genel Müdürlüğü bünyesinde Tütün Eksperliği Yüksek Okulu açılmıştır. Bu tarihten sonra  tütün ve tütün mamulleri ile ilgili teknik ve idari görevler bu okuldan mezun teknik elemanlarca yerine getirilmiştir. Anılan okul 1982 yılında Yüksek Öğretim Kurumunun kurulmasını müteakiben önce İstanbul Üniversitesine, sonra Ege ve son olarak da Celal Bayar Üniversitesine bağlanmıştır. 1986 yılından beri okulu bitirenler mühendis unvanı ile mezun olmaktadır.

Gerek yürürlükten kaldırılan 1177 sayılı Kanunda, gerekse yeni yürürlüğe giren 4733 sayılı Kanunda tütün ile ilgili işlerde çalışabilmek için Tütün Eksperi unvanına sahip olunması şartı getirilmiştir. Aynı şekilde tütünle ilgili bilirkişilik ve hakemlik görevlerinin Tütün Eksperi olmayanlarca yapılamayacağı da Kanunda belirtilmiştir.

9 Ocak 2002 tarihli ve 24635 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4733 sayılı Kanunun 6ncı maddesinin son fıkrasında yer alan; “Türkiye’de tütün eksperliği yapmak için, tütün eksperliği yüksek okullarından veya muadili yerli ve yabancı okullardan lisans düzeyinde yüksek öğrenim diploması alarak mezun olmak şarttır. Tütün eksperi unvanına sahip olmayanlar, tütün alım ve satım muayenelerini, tütün vasıf, değer ve nevilerinin belirlenmesini ve tütün işleme, bakım, fabrikasyon eksperliği yapamazlar, tütün işlerinde bilirkişi ve hakem olamazlar.” şeklindeki ifadelerle, yalnızca Tütün Eksperlerinin yapabilecekleri işler ve kimlerin tütün eksperi kabul edileceği açık olarak tanımlanmıştır.

Hal böyle olmakla birlikte, son dönemde yurt genelinde yaygınlaşan sigara ve tütün kaçakçılığı ve buna bağlı olarak açılan davalarda, yetkisiz kişilerin bilirkişilik ve hakemlik yaptığına tanık olmaktayız. Mahkemelerin iş yoğunluğu esnasında gözden kaçtığına inandığımız bu gibi hususlarda, Kanunun emredici hükümlerine uyulmasını beklemek, meslektaşlarımızın en doğal hakkı olsa gerektir. Üyelerimizin aldığı eğitim ve mesleki formasyon ile iş deneyimleri birlikte değerlendirildiğinde ehil olmayan kişilerce yapılacak ekspertizlerin adaleti yanıltıcı nitelik taşıyabileceği açıktır. Derneğimiz bu amaçla bilgi talebinde bulunacak tüm Mahkemelere bulundukları yörelerde ikamet eden tütün eksperlerinin isim ve adreslerini göndermeye hazırdır. Bu amaçla başvurulabilecek iletişim adreslerimiz bu belge üzerinde görülmektedir.

Gittikçe yaygınlık kazanan tütün ve sigara ile ilgili davalarda bilirkişi ve hakem atamalarının Kanuna uygun olarak gerçekleşebilmesi ve bu alanda Mahkemelerce verilecek kararların hata paylarını ortadan kaldırabilmek için, 4733 sayılı Kanunun amir hükmünün ilgili Mahkeme Başkanlıklarına hatırlatılmasında yarar görmekteyiz. Bu amaçla Bakanlığınızca uygun görülecek bir yöntemle konunun ilgili birimlere duyurulması hususunu dikkatinize arz ederken, göstereceğiniz ilgiye şimdiden teşekkür eder, saygılar sunarız.

          Oktay ÇELİK

                                                                                                                         Başkan

                                                                                                             (Yönetim Kurulu adına)